Van de Voorzitter
Van de voorzitter December 2025
2025
We naderen het eind van het jaar 2025, een jaar waarin de oorlog in Oekraïne zich voortsleepte, het tot een staakt-het- vuren kwam in Gaza, de onderbelichtte oorlog in Soedan en de humanitaire crisis aldaar steeds meer aandacht kreeg, het Kabinet Schoof viel en de verkiezingen een uitslag opleverde, die het opnieuw lastig maakt een kabinet te vormen.
Mali-onderzoek
2025 was ook het jaar waarin het eindrapport van de Commissie den Oudsten uitkwam over het onderzoek naar het mortierongeval in Mali, waarbij Henry Hoving en Kevin Roggeveld om het leven kwamen. Dit ongeval gebeurde met munitie die tien jaar eerder gekocht was bij een Bulgaarse fabrikant en o.a. ook in Afghanistan is gebruikt. Geconcludeerd is dat de in Mali gebruikte granaten nooit voor de duur van 10 jaar als uitgeefbare munitie geregistreerd hadden mogen worden en niet gedurende langere tijd ongeconditioneerd hadden mogen worden opgeslagen in Gao en Kidal. De kwaliteit en veiligheid van de granaat is na aanschaf voortdurend in het geding geweest. Hierdoor is de kans op een veilig gebruik, transport en opslag van de granaat ernstig gereduceerd en was het wachten op een munitieongeval. Dit is volgens de commissie te wijten aan nalatig en verwijtbaar handelen op diverse niveaus.
Met dit rapport is er voor de nabestaanden van Kevin en Henry na negen jaar eindelijk duidelijkheid over de hele gang van zaken en hopelijk geeft hen dat de rust, die nodig is om hun grote verlies een plek te geven.
Op 4 november was ik op bezoek in Winschoten bij de ouders van Henry om samen met hen een bloemengroet te brengen bij het graf van Henry.
Stotersactiviteiten
De tweede helft van 2025 waren er nog verschillende stotersactiviteiten waaraan ik heb kunnen deelnemen. Ten eerste was daar de herdenking gesneuvelde Stoottroepers, normaal gesproken op de tweede zondag in oktober, maar dit jaar op 21 september, de verjaardag van het Regiment Stoottroepen Prins Bernard. Deze afwijkende datum was nodig vanwege de deelname van 13 Infbat AASLT RSPB aan de oefening Falcon Autumn in oktober in Polen. Voor het bataljon belangrijk vanwege de NAVO-certificering, die daar behaald is. In het voortraject mocht ik, samen met Leo Lemmens, de groepen 8 van de basisscholen “de Wijzer” en “de Leeuwenkuil” begeleiden in de voorbereiding op hun bijdragen aan de herdenking. Waar de basisschool “de Wijzer” dit al jaren doet, was het voor “de Leeuwenkuil” de eerste keer.
Op die herdenking had ik nog een mooi gesprek met Oud-Stoter Paulusma, die dit jaar de respectabele leeftijd van 100 jaar bereikt. Ook mocht ik op 4 oktober aanwezig zijn bij de viering van de 100e verjaardag van Oud-Stoter De Koning in Groningen. Twee stoters van het eerste uur, die beiden nog opmerkelijk vitaal zijn.
Op 30 oktober was er de vergadering van het Dagelijks Bestuur in Assen, gevolgd door het bijwonen van de Stoterslezing die door 13 Infbat AASLT RSPB werd georganiseerd. De eerste lezing werd verzorgd door een vertegenwoordiger van de MIVD en een vertegenwoordiger van het JISTARC met als onderwerp de ontwikkelingen in de oorlog in Oekraïne op het gebied van drones en de invloed daarvan op het verloop van de strijd en de te gebruiken tactieken en strategieën. Een zeer boeiende lezing, die zeer relevant is voor de huidige stoters. Vanwege de classificatie van het onderwerp kan ik niet verder over de inhoud uitweiden.
Na een korte koffiebreak gingen we met de Stoters terug in de geschiedenis van het Regiment Stoottroepen Prins Bernhard. De wortels van de Stoottroepen liggen in het verzet tijdens de Tweede Wereldoorlog. Na het beëindigen van de Tweede Wereldoorlog in Europa werden in de periode 1945 - 1950 ongeveer 120.000 Landmacht militairen naar Nederlands-Indië uitgezonden, waaronder negen Stoottroepenbataljons. Een van die bataljons was 5 RS, bestaand uit dienstplichtige militairen, dat van november 1947 tot mei 1950 werd ingezet op Zuid-Celebes en Midden-Java. Dit bataljon nam deel aan de eerste luchtmobiele operatie in de geschiedenis van de Nederlandse krijgsmacht die in Djokjakarta op Midden-Java plaatsvond. Een geslaagde operatie waarbij Soekarno en Mohammed Hatta, die op 17 augustus 1945 de onafhankelijke staat Indonesië uitriepen, gevangen werden genomen. De D-compagnie van 13 Infbat is naar deze geschiedenis vernoemd en voert als compagniesembleem het embleem van 5 RS.
Commandant D-Djoka-compagnie, majoor Bethlehem, was getriggerd door de voorwerpen op zijn bureau die aan deze geschiedenis zijn verbonden (zie foto boven) en heeft zich verder verdiept in de achtergrond van 5 RS en de inzet in Nederlands-Indië. Hij heeft met zijn kaderleden een verdiepingsreis gemaakt naar Java. De reis was onderwerp van zijn boeiende lezing. O.a. werd ingegaan op de aanleiding en doelstelling van de reis, het bezoek aan een van de erevelden waar gesneuvelde Nederlandse militairen begraven liggen, fort Vredeburg, de Battlefieldtour en de syndicaatsopdrachten die zijn kaderleden hebben uitgevoerd.
Na deze lezing startte de Stotersborrel, waarbij smi de Vries verrast werd met zijn bevordering tot adjudant. Al met al wederom een geslaagde middag.
Dan was daar nog het zeer geslaagde regimentsdiner officieren op 6 november in Assen met voor het eerst sinds lang weer de aanwezigheid van kolonel b.d. Thom Karremans, die daar een indringende toespraak hield.
Als laatste noem ik hier de Kringbijeenkomst van Kring 41 Ermelo op 13 november, waarbij Ger de Wolf en Henk van der Burg ( beiden al lid van verdienste van de BOSS) verrast werden met de uitreiking van de regimentslegpenning door de regimentscommandant.
Na het schrijven van deze column zijn er nog een aantal activiteiten waarover ik nog niets heb geschreven; een vergadering van de Stichting Herdenking Gesneuvelde Stoottroepers, een vergadering van het hoofdbestuur BOSS over de toekomst van de BOSS en zal ik de onthulling van het monument op de Veteranenbegraafplaats in Loenen bijwonen. Het monument is volledig bekostigd met donaties van verschillende veteranenverenigingen. Ook de BOSS heeft een bijdrage geleverd ter grootte van € 2.000,=. Kortom een mooie afsluiting van 2025!
Namens het bestuur van de BOSS wens ik u allen een mooi 2026!